AY TUTULMASI

Bu yüzyilin Türkiye’den gözlemlenecek ilk tam Günes tutulmasi 29 Mart’ta gerçeklesecek, bir sonraki ise 30 Nisan 2060’ta.

Bu yüzyilin ilk tam Günes tutulmasi, 29 Mart 2006 Çarsamba günü gerçeklesecek. Tutulma, Türkiye’de pek çok kentten izlenebilecek. Türkiye’den izlenebilecek sonraki günes tutulmalari 30 Nisan 2060 ve 3 Eylül 2081’de gerçeklesecek.

Günes tutulmasi, Ay’in yeniay evresinde Dünya ile Günes arasina girmesiyle gerçeklesecek. Ay, her 29.5 günde bir yeniay evresine giriyor. Ancak Günes tutulmasinin her ay gerçeklesmemesinin, Ay’in yörüngesinin, Dünya etrafinda dolanirken belirli bir açiya sahip olmasi gerektiginden kaynaklaniyor. Bu açi olusmadikça tutulmada olmuyor. Yeniay evresinde Ay’in gölgesi Dünya’nin üstüne veya altina düsüyor.

TAM TUTULMA HER ZAMAN GERÇEKLESMIYOR
Dünya, Ay ve Günes yilda en az iki kez Günes tutulmasina izin verecek biçimde konumlaniyor. Böylece, Ay’in gölgesi Dünya yüzeyinin belirli bölgelerine düsüyor, ancak bu çogu zaman parçali oluyor veya insanlarin yogun yasadigi yerlerde olmayabiliyor.

BREZILYA’DAN MOGOLISTAN’A
Tam günes tutulmasi, 29 Mart’ta Brezilya’dan Mogolistan’a kadar uzanan bir çizgide izlenebilecek. Ay’in gölgesi Türkiye saati ile 11.36’da önce Brezilya kiyilarina düsecek, daha sonra Atlas Okyanusu’nu kat ederek saat 12.10’da Afrika kiyilarina ulasacak.

AFRIKA’DAN TÜRKIYE’YE GEÇECEK
Afrika kitasi üzerinde tam tutulma, Gana, Togo, Benin, Nijerya, Nijer, Libya ve Misir’dan izlenecek. Tam tutulma saat 13.54’ten itibaren Türkiye’den de izlenmeye baslanacak. Türkiye’de tam Günes tutulmasini izleyebilecek yerler ve tutulma baslangiç zamanlari ise söyle: - Antalya (13:54)
- Konya (13:57)
- Karaman (13:59)
- Aksaray (14:00)
- Kirsehir (14:01)
- Nevsehir (14:02)
- Yozgat (14:03)
- Kayseri (14:04)
- Tokat (14:06)
- Amasya (14:06)
- Sivas (14:06)
- Ordu (14:08)
- Giresun (14:09)

AY’IN GÖLGESI KARADENIZ’I ‘KAPLAYACAK’
Ay’in gölgesi saat 14.10’da Karadeniz’in üstüne düsecek, gölge yolculugunu Gürcistan, Rusya ve Kazakistan üstünde sürdürdükten sonra 14.46’da sona erecek. Tam tutulma, son olarak Mogolistan sinirinda Günes batarken izlenebilecek.

Izmir, Istanbul, Eskisehir, Ankara, Kahramanmaras, Sanliurfa, Malatya ve Erzurum gibi büyük kentlerde ise tutulma parçali olarak izlenecek.

TÜBITAK’TA HAZIRLIKLAR
Türkiye’de tutulma ile ilgili bilimsel ve turizm amaçli hazirliklar geçen yildan beri sürüyor. TÜBITAK Ulusal Gözlemevi tarafindan 29 Mart 2006 için Günes tutulmasi hattini gösteren Türkiye haritasi ve özel pullar tasarlandi.

Ayrica, Ankara Üniversitesi Manavgat-Örsem tesislerinde, Çanakkale Üniversitesi Gözlemevi ve TÜBITAK Ulusal Gözlemevi’nde, 27-29 Mart 2006 tarihlerinde Günes tutulmasina iliskin çesitli uluslararasi toplantilar yapilacak.

ANKARA ÜNIVERSITESI ASTRONOMI SENLIGI
Ayni zamanda yurt içindeki gökyüzü meraklilari için Ankara Üniversitesi Gözlemevi ve Amatör Astronomi Toplulugu, 3 gün 2 gece sürecek Astronomi Senligi organize edecek. Senlikte katilimcilara Günes saati ve tutulma gözlem araci yapimi gibi pratik bilgiler verilecek.

ÇIPLAK GÖZLE BAKMAYIN UYARISI
Uzmanlar Günes tutulmasi sirasinda günese çiplak gözle bakilmamasi, aksi takdirde gözlerde kalici hasar olusabilecegi uyarisinda bulundu. Gözlerde kalici rahatsizlik yaratabilecek CD, islendirilmis cam, röntgen filmi gibi izleme yöntemlerinden kaçinmak gerekiyor. Günes tutulmasi için özel olarak yapilmis gözlükler veya filtreler tavsiye ediliyor. Günes tutulmasina iliskin ayrintili bilgi,

Türkiye’den en son izlenebilen tam Günes tutulmasi, 11 Agustos 1999 tarihinde gerçeklesmisti.